Wojna

371Wojska ładowały na tropikalnych wysepkach i toczyły o nie ciężkie boje. Stawką było przejęcie kontroli nad rozległymi obszarami Pacyfiku. Najważniejsza bitwa morska, bitwa o Midway, która pozwoliła marynarce amerykańskiej uzyskać przewagę, została rozegrana pól roku po wybuchu wojny z Japonią, na początku czerwca 1942 roku. Zwyciężyły Stany Zjednoczone, spychając Japonię do defensywy. Jedną z głównych przyczyn porażki Japonii były błędy w planowaniu, brak rozeznania oraz błędnie przeprowadzone operacje powietrzne. Po zaskakującym ataku na flotę amerykańską w grudniu 1941 roku, siły japońskie panowały nad środkowym i południowym Pacyfikiem. Japończycy zamierzali stworzyć wielką, wschodnio-azjatycką strefę wspólnego dobrobytu. Pragnęli zyskać dostęp do surowców naturalnych, zwłaszcza tych, i których nie posiadali na własnym terytorium. Zajęcie archipelagu Malajskiego i Singapuru, dało im kauczuk, cynę i inne ważne surowce. Wkrótce zajęli zasobne w ropę naftową Indie Holenderskie, obecną Indonezję i wyspy Salomona. Wysunęli się także w kierunku wschodnim, zajmując Wiak i inne wyspy amerykańskie. Chociaż nie planowali inwazji na kontynent amerykański, dążyli do dalszego osłabienia siły militarnej przeciwnika, aby nie mógł zagrażać ich nowo ostającemu imperium. Jego rezultatem miało być ostateczne zniszczenie amerykańskiej floty na Pacyfiku. Pierwszym celem była najbardziej wysunięta na zachód część archipelagu Hawajskiego, atol Midway. Położona o 850 km od głównych wysp archipelagu, była ważnym punktem obserwacyjnym. Japończycy nadali jej nazwę „strażnika Perl Harborl”. Yamamoto sadził, że atak na tak istotną placówkę ściągnie główne siły floty amerykańskiej i stworzy możliwość zniszczenia jej. Droga do podboju Hawajów, stałaby otworem. Aby zapewnić sobie przewagę, Yamamoto musiał zaangażować prawie cale siły morskie Japonii. Było to zgodne z zasadą koncentracji sil. Wkrótce, po przestawieniu tego planu, dowództwo japońskie wprowadziło do niego zmiany. Znacząco zredukowano siły bezpośredniego ataku na Midway. Dodano do planu dwa dodatkowe elementy: powiększono dodatkowo operację o jednoczesne zajęcie wysp Aleuckich na północnym Pacyfiku. Argumentowano, że odciągnie to znaczną część amerykańskich sil morskich od Midway, ale nie było na to gwarancji. Znaczyło to także, że mniej sil japońskich będzie mogło wziąć udział w bitwie o Midway. Drugim elementem była osobna operacja na południowym zachodzie. Japończycy umocnili się już w Indiach Holenderskich i na wyspach Salomona. Chcieli zaatakować Australię, a do tego musieli zająć Nową Gwineę. Wylądowali na jej północnym wybrzeżu, mieli szybko zająć port Moreski. Atak na ten port planowali od strony morza, ale konieczne było wsparcie sil powietrznych. Yamamoto zgodził się użyczyć trzech lotniskowców do tej operacji. Popełnił wielki błąd, sądząc, że Amerykanie stracili wolę walki i warto ryzykować, że te okręty nie wezmą udziału w bitwie o Midway.